อำมฤทธิ์ ชูสุวรรณ ศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ ประเภทจิตรกรรมและสื่อผสม ประจำปี พ.ศ. 2563

เกิดปี พ.ศ. 2498 ปัจจุบันพำนักและทำงานอยู่ที่กรุงเทพมหานคร ประเทศไทย

อำมฤทธิ์ ชูสุวรรณ เกิดที่จังหวัดนครศรีธรรมราช สำเร็จการศึกษาระดับศิลปบัณฑิตและศิลปมหาบัณฑิต สาขาวิชาจิตรกรรม จากคณะจิตรกรรม ประติมากรรมและภาพพิมพ์ มหาวิทยาลัยศิลปากร ก่อนจะได้รับทุนไปศึกษาต่อ ณ สถาบันศิลปะแห่งเมืองคราคูฟ ประเทศโปแลนด์ ประสบการณ์ดังกล่าวเปิดพื้นที่ให้เขาได้เรียนรู้ทั้งแนวคิดและวิธีการทางศิลปะร่วมสมัยในบริบทนานาชาติ อันเป็นรากฐานสำคัญของพัฒนาการทางความคิดและการสร้างสรรค์ในเวลาต่อมา ในปี พ.ศ. 2563 เขาได้รับการยกย่องเป็นศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ (จิตรกรรม-สื่อผสม) ซึ่งนับเป็นเกียรติยศสูงสุดของชีวิตการทำงานศิลปะ ก่อนหน้านั้นยังได้รับรางวัลจากการแสดงศิลปกรรมแห่งชาติหลายครั้งในช่วงเริ่มต้นของการทำงาน และได้รับความไว้วางใจให้ทำหน้าที่สำคัญในแวดวงศิลปวัฒนธรรมไทยอย่างต่อเนื่อง ระหว่างปี พ.ศ. 2556 ถึง 2560 เขาดำรงตำแหน่งคณบดีคณะจิตรกรรม ประติมากรรมและภาพพิมพ์ มหาวิทยาลัยศิลปากร และในปีพุทธศักราช 2560 ยังมีบทบาทในฐานะผู้ร่วมก่อตั้งหอศิลป์สงขลา ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงความมุ่งมั่นในการผลักดันโครงสร้างพื้นฐานทางศิลปะให้เกิดขึ้นอย่างเป็นรูปธรรมในสังคมไทย

ในด้านการแสดงนิทรรศการ อำมฤทธิ์ ชูสุวรรณ มีผลงานปรากฏอย่างต่อเนื่องทั้งในประเทศและต่างประเทศ โดยได้ร่วมแสดงในนิทรรศการกลุ่มสำคัญหลายโอกาส รวมถึงการแสดงศิลปะร่วมสมัยนานาชาติที่เมืองเวนิส ประเทศอิตาลี และนิทรรศการ ศิลปะ พุทธะ ณ หอศิลป์สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ หากย้อนกลับไปในปีพุทธศักราช 2517 เขายังเป็นหนึ่งในศิลปินไทยรุ่นแรกที่ร่วมบุกเบิกการแสดงงานศิลปะจัดวางในนิทรรศการ สี รูปทรงและทะเล ณ หาดพัทยา อันนับเป็นช่วงเวลาสำคัญของการขยายขอบเขตศิลปะร่วมสมัยไทย สำหรับนิทรรศการเดี่ยว ผลงานชุด Being Sand เป็นหนึ่งในนิทรรศการสำคัญที่สะท้อนวิธีคิดและภาวะภายในของศิลปินได้อย่างชัดเจน โดยจัดแสดงครั้งแรกที่กรุงเฮลซิงกิ ประเทศฟินแลนด์ ก่อนจะนำกลับมาจัดแสดงในประเทศไทย และได้รับการกล่าวถึงอย่างกว้างขวางในฐานะงานที่เปิดประสบการณ์การรับรู้เชิงสมาธิและการใคร่ครวญแก่ผู้ชม

ลักษณะเด่นของการสร้างสรรค์ผลงานของอำมฤทธิ์ ชูสุวรรณ คือการเคลื่อนจากจิตรกรรมในระยะต้นไปสู่งานศิลปะจัดวาง สื่อผสม และวิดีโออาร์ต ที่ประสานเทคโนโลยีร่วมสมัยเข้ากับมิติทางปรัชญาและพุทธศาสนาอย่างแนบเนียน เขามิได้ใช้ศาสนาในฐานะเพียงภาพแทนเชิงสัญลักษณ์ หากค่อย ๆ ลดทอนรูปทรงและองค์ประกอบภายนอกลง เพื่อเปิดพื้นที่ให้ผู้ชมเข้าถึงประสบการณ์ผ่านประสาทสัมผัส ความสงบนิ่ง และการตระหนักรู้ในปัจจุบันขณะ ผลงานสำคัญของเขา ได้แก่ Being Sand, Silent Communication และประติมากรรม กาลเวลาไม่มีวันสิ้นสุด ซึ่งติดตั้งอยู่บริเวณหน้าอาคารหอประวัติมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ขณะเดียวกัน ผลงาน ภาระ หน้าที่ และพันธนาการ ในคอลเลกชันของ MOCA BANGKOK ก็สะท้อนความสนใจของศิลปินต่อภาวะผูกพันของมนุษย์ ทั้งในมิติของชีวิต สังคม และจิตใจได้อย่างลุ่มลึก ทำให้งานของเขามิได้หยุดอยู่เพียงการนำเสนอรูปทรง หากยังชวนให้ผู้ชมค่อย ๆ พิจารณาความหมายของการดำรงอยู่ผ่านความเงียบ ความหนักเบา และความสัมพันธ์ระหว่างภายนอกกับภายใน

ปัจจุบันอำมฤทธิ์ ชูสุวรรณ ยังคงสร้างสรรค์ผลงานอย่างต่อเนื่อง ควบคู่ไปกับบทบาทในการสนับสนุนการเรียนรู้ทางศิลปะ การให้คำปรึกษา และการพัฒนาพื้นที่ศิลปะร่วมสมัยในหลายบริบท เขาเป็นศิลปินที่มิได้มีความสำคัญเพียงในฐานะผู้สร้างสรรค์ผลงาน หากยังทำหน้าที่เชื่อมโยงศิลปะเข้ากับการศึกษา สถาบัน และสังคมอย่างต่อเนื่อง ตลอดหลายทศวรรษที่ผ่านมา แนวคิดและการทำงานของเขาได้ช่วยขยายความหมายของศิลปะร่วมสมัยไทยให้เปิดกว้างขึ้น ทั้งในเชิงรูปแบบ ประสบการณ์ และการเข้าถึงภาวะภายในของมนุษย์

 

Amarit Chusuwan
Born: April 22, 1955, Nakorn Si Thamarat

 

Reference

https://sombatpermpoongallery.com/en/artist/amrit-chusuwan (อ้างอิงวันเกิด)

https://www.youtube.com/watch?v=MNwkOyw_ggg

 

https://www.culture.go.th/culture_th/images/akasit/252630212.pdf (คำประกาศเกียรติคุณ – อ้างอิงประวัติการศึกษา)

https://www.golftime.co.th/30710